Suriname: emigratieland of immigratieland?

INGEZONDEN

Suriname stroomt echt niet half leeg, maar halfvol. Aan Surinamers, wel te verstaan! Onlangs bleek uit onderzoek van Nikos dat nogal wat jonge Surinamers het land willen verlaten. Zij willen echter ook studeren voor een betere toekomst. Goed dat jonge mensen zich verder willen ontwikkelen. Zorgelijk wordt het indien zij in eigen land blijkbaar geen toekomst zien.

Suriname is echter al ver voor de onafhankelijkheid een emigratieland geweest. Mensen vertrekken naar het buitenland voor een betere toekomst, voor werk, voor studie. Hoe komt dat? Suriname is een zogenoemd lagelonenland. Lonen zijn laag, en dan vertrek je als het even kan naar het buitenland voor een betere toekomst.

De meeste van deze mensen keren echter niet terug. Dat wil zeggen dat Suriname enerzijds zal moeten investeren in degenen die zijn achtergebleven en anderzijds beleid moet ontwikkelen om Suriname aantrekkelijker te maken als woonland voor Surinamers, ook uit de diaspora. Andere smaken zijn er niet, tenzij men alles op zijn beloop wil laten en wil geloven dat het eens wel goed zal komen. Dat doet Suriname echter al vijftig jaar. Een andere aanpak lijkt dus gewenst. Probleem daarbij is dat ook opleiders naar het buitenland vertrekken of met pensioen gaan.

Suriname zou kunnen denken aan het aanbieden van betere arbeidsvoorwaarden aan opleiders die blijven, maar ook aan opleiders uit de diaspora. Ook in Suriname gaat alleen de zon voor niets op! Toch komen ook buitenlandse docenten en stagiaires in Suriname werken; daartoe behoort de diaspora ook.

Surinaamse werkgevers zouden in hun arbeidsovereenkomsten ook een concurrentiebeding kunnen opnemen voor Surinamers. Werkgevers — ook uit het buitenland — die een werknemer willen overnemen, moeten daarvoor een bedrag aan opleidingskosten en werkervaring voldoen. In euro’s, wel te verstaan! Er kan een tijdsbepaling aan verbonden worden. Eerdere pogingen om Nederland over te halen niet mee te werken aan de braindrain uit Suriname bleven vruchteloos. Dat kan Nederland niet regelen; dat moet Suriname zelf doen door inventief te zijn. Suriname is immers een zelfstandig land.

Hoe men het wendt of keert, de komende olie- en gasopbrengsten zullen leiden tot een opwaartse druk op de lonen. De vraag is hoe Suriname hiermee zal omgaan. In Guyana heeft het ertoe geleid dat de rijken rijker werden en de armen armer. In Venezuela heeft de olierijkdom er ook niet toe geleid dat de bevolking er veel aan had. Het politieke stelsel van een land is hierbij eveneens van belang. Wat de regering en het parlement van Suriname met de verwachte olierijkdom willen, is nog niet uitgekristalliseerd. Te hopen is dat het geen kortetermijnvisie wordt die beperkt zal blijven tot één regeerperiode met uitschakeling van de oppositie.

Intussen is Suriname ook een immigratieland aan het worden, en dat zal met de opkomende olie- en gasindustrie nog veel meer het geval zijn. Dat is gebleken in andere landen, al is de verblijfsstatus van arbeidsmigranten niet altijd permanent; in Suriname wel. Dan heb ik het niet eens over de goudsector in het binnenland van Suriname. Brazilianen, Cubanen en Venezuelanen laten zich niet onbetuigd in sommige wijken van Paramaribo, maar ook daarbuiten. Haïtianen komen en blijven ook graag in Suriname; Chinezen idem dito.

Er komen misschien veel meer mensen bij dan er vertrekken. Het zou leuk zijn indien wordt onderzocht hoe groot het migratiesaldo is. Dan moet Suriname zijn visumbeleid en het beleid rond verblijfs- en werkvergunningen wel in orde hebben.

Rinaldo van Rhemen

De redactie van de Ware Tijd stelt lezers in de gelegenheid stukken in te zenden ter publicatie. In principe worden alle ingezonden artikelen opgenomen, tenzij de inhoud schadelijk, kwetsend of beledigend is voor derden. Stukken die worden geplaatst komen niet noodzakelijkerwijs overeen met de mening van de Ware Tijd. De redactie behoudt zich het recht voor om stukken niet te plaatsen, of in te korten of te redigeren zonder dat die uit hun context worden gehaald.