30 Januari 2024
14:00DE SNIJD / Armand Snijders
Ik heb wel eens geschreven dat Suriname één groot circus is, waarin Chan een rol vervult als slecht spelende clown. Maar in de afgelopen weken heb ik steeds meer het gevoel gekregen verzeild te zijn geraakt in een macaber zwart-komisch toneelstuk van het theatergezelschap Chan en zijn kornuiten.
Eerst hadden we klucht rond bange Desi, die mede dankzij het lakse optreden van de autoriteiten op zijn gemakje zijn biezen mocht pakken en onder de ogen van de veiligheidsdiensten de Grote Verdwijntruc kon toepassen. Kennelijk had geen enkele heldere geest dat voorzien, de regering en het Openbaar Ministerie hadden het te druk met het bouwen van een privé-cel voor de ex-excellentie bij het Militair Hospitaal.
“Maar Desi zal die twintig jaar als een echte straf moeten ondergaan. Zoals andere criminelen dat ook doen”
Wel werden vage afspraken met zijn advocaat gemaakt dat hij zich dagen later zou aanmelden bij het Zorghotel. Want Desi is zo ziek dat hij niet in het gevang mag, dat kun je een ex-president toch niet aandoen? Maar hij was kennelijk niet zó ziek dat hij het nodig vond om zichzelf te melden. Hij koos het hazenpad.
Een beoogd decorstuk in deze hele klucht had in mijn ogen niet het Militair Hospitaal moeten zijn, al is dat nooit bevestigd door de zeer zwijgzame hogerhand. Niet alleen omdat dit een vreemde locatie is, maar vooral omdat het aardig wat geld kost. En het is natuurlijk wel wrang dat men kapitalen uitgeeft om een veroordeelde moordenaar het naar de zin te maken, terwijl aan de overkant in het grootste ziekenhuis van het land mensen onnodig doodgaan omdat er te weinig geld is voor voldoende zorg.
Maar Desi zal die twintig jaar als een echte straf moeten ondergaan. Zoals andere criminelen dat ook doen. Dat je toevallig president bent geweest, doet daar niets aan af. Als hij onverhoopt nog vóór zijn dood wordt opgepakt, heb ik een voorstel waarbij het mes aan twee kanten snijdt; knap de historische Devil-gevangenis op en sluit Desi dáár op!
U weet wel, dat inmiddels vervallen gebouwtje, dat nabij Fort Zeelandia staat. Door de Hollandse kolonisatoren ooit voor de opslag van munitie opgezet, maar later verworden tot een kleine onaangename gevangenis vol muskieten.
In de militaire tijd sloot Desi daar ook maar al te graag zijn tegenstanders op, waarvan een enkeling zelfs aan zijn definitieve einde kwam. Zoals Roy Horb, ooit zijn mati en bloedbroeder, maar later in ongenade gevallen. Hij zou zich hebben verhangen in de Devil, maar vrijwel iedereen trekt die lezing in twijfel. Ook de inmiddels hoogbejaarde Paul van Pertjajah Luhur zat daar in de jaren tachtig vier maanden opgesloten.
In het kader van het door de Unesco ondersteunde Paramaribo Urban Rehabilitation Program (Purp) kan de Devil-gevangenis in volle glorie worden hersteld. Dan hebben we weer een heel klein onderdeel verfraaid van de gebouwen die op de Werelderfgoedlijst staan en Desi zit voorgoed op een passende plek, waar veel van zijn slachtoffers verschrikkingen hebben ondergaan. Als hij dáár niet zal nadenken over waar hij allemaal voor verantwoordelijk was, dan weet ik het ook niet meer.
Van de Desi-klucht gaan we naar de mennonieten-soap, die de hele begrotingsbehandeling overschaduwt die nu gaande is in De Nationale Assemblee. Terwijl ik die vergaderingen dit jaar eigenlijk best wel interessant vindt vanwege de vele beschuldigingen die over van alles en nog wat aan het adres van Chan en consorten worden geuit.
Maar het is een beetje te veel van het goede. De regering lijkt echt op een criminele bacovenwinkel waarin Chan niets goeds lijkt te doen. Althans, als je de oppositie – en zelfs voor een deel de coalitie – mag geloven. Duidelijk is in ieder geval dat Chan de grip over wat er in het land gebeurt compleet aan het verliezen is en de regie kwijt is.
Niet voor niets zei NPS-parlementariër Patricia dat deze president Suriname “in een grote schande zet”. Ik kan haar geen ongelijk geven. Maar ze vergeet wel dat haar partij Chan ineen deel van de eerste helft heeft gesteund en daardoor medeverantwoordelijk is voor de corrupte zooi waar we nu in zitten.
Ik kijk trouwens niet constant naar de beraadslagingen in de assemblee. Daarvoor ontbreekt de tijd en het zou mij ook acuut depressief maken. Want zoveel geblèr en vooral gelieg van de regering, doen mijn bloeddruk onherroepelijk tot recordhoogten stijgen. Maar als ik iets mis dan krijg ik het altijd wel doorgestuurd of het wordt mij – soms door parlementariërs zelf – ingefluisterd.
Ik kan mij goed voorstellen dat als je mennoniet bent, je bloeddruk momenteel ongezonde waarden bereikt. Ze hebben aangegeven dat ze de vleugels willen uitslaan naar Suriname, maar ondervinden vanaf het begin al de nodige weerstand vanuit de samenleving. Door hun wereldwijde trackrecord en het totale gebrek aan openheid van waarmee zij bezig zijn en wat ze willen doen, hebben ze dat voor een groot deel aan zichzelf te danken.
Maar in de afgelopen week blijken ook de intriges van glashard liegende politici de geloofsgroep te gaan opbreken. Want terwijl de regering, met Chan en Albert – zijn secondant koning van Alles – hoog bij laag beweerden dat zij geen percelen van de staat zullen krijgen, vlogen de grondaanvragen en bereidverklaringen de afgelopen tijd het volk om de oren.
Ronnie en zijn minister Dinotha struikelden over elkaar om alles te ontkennen, ook al lijken er heel veel bewijzen voor het dubbelspel te liggen. En Ruud, de‘zaakwaarnemer’ van de gelovigen, blijkt ook niet zo oprecht te zijn als gedacht. Want hij jokte erop los dat er nog geen grond was aangevraagd, maar heeft moeten toegeven dat via allerlei schimmige stichtingen al verzoeken liggen voor zo’n dikke zeventigduizend hectare grond. Waar de mennonieten waarschijnlijk flink veel geld voor moeten neertellen als ze dat over willen nemen.
Ik besef dat ik deze soap wel heel erg kort door de bocht samenvat, maar het is zo complex dat zelfs de meest gewiekste scenarioschrijvers dít niet hadden kunnen bedenken. Het komt er in ieder geval op neer dat Suriname en de Surinamer weer eens door toedoen van vooral politici met dollartekens in hun ogen enorm worden benadeeld. En dat ook minder integere profiteurs daar een graantje van mee willen pikken. En de goedgelovige mennonieten? Die doen er waarschijnlijk het meest verstandig aan echt hun biezen te pakken en daarmee een definitief slot aan deze soap te breien.