30 Januari 2024
08:04door Steven Seedo
PARAMARIBO — Elviera Sandie, nazaat en voormalig voorzitter van plantage La Prosperité, verzorgt lezingen over de rijke geschiedenis van Bersaba in Nederland. “Ik ben eigenlijk op familiebezoek, maar kreeg de gelegenheid om te presenteren in drie kerken van de EBG in Rotterdam, Den Haag en Amsterdam”, vertelt ze aan de Ware Tijd.
Ze heeft het gehad over het ontstaan en de ontwikkelingen op de plantage La Prosperité, waar de Bersaba Kerk haar oorsprong vindt. In 1858 ontstond de kerk tijdens de slaventijd, doordat de Evangelische Broedergemeente (EBG) een stuk land op de plantage kreeg, geschonken door de toenmalige eigenaar, Tjark Jansen Sluyters.
“We moeten zelf onze geschiedenis onderzoeken, vastleggen, publiceren en vertellen”
Sandie ziet de lezingen als een belangrijke stap voor het vertellen van de Para-geschiedenis in Nederland. “We werken eraan om nog meer bekendheid te geven aan de geschiedenis van onze Para-boedelplantages. Er moeten meer van deze verhalen worden verteld, want onze historie is steeds opgesteld door anderen. We moeten zelf onze geschiedenis onderzoeken, vastleggen, publiceren en vertellen”, benadrukt ze.
Jubileumboek
In verband met het 165-jarig bestaan werd het jubileumboek ‘165 jaar Bersaba’ uitgebracht. Daarin wordt de periode 27 juni 1858-27 juni 2023 beschreven; de transformatie van Bersaba ‘van kerk tot gemeenschap’. Het boek kost tien euro. De presentatie vond vorig jaar september plaats tijdens de thema-avond van Schrijversgroep ‘77 in Tori Oso.
Sandie benadrukt dat het jubileumboek een bijdrage is van de stichting TRUWILSC, Trude en Wilfred Sandie-Cairo, aan de fundraising die thans loopt om het zendingshuis op Bersaba te renoveren. Zij is één van de schrijvers van de familiestichting die zich bezighoudt met de geschiedschrijving vanuit het Surinaams perspectief.
Dit is het tweede boek dat de stichting publiceert. Het eerste ging over de plantage La Prosperité. De twee plantages zijn nauw aan elkaar verbonden, maar er is toch een verschil. Sandie wil meer inzicht geven in de plantages waar de voorouders vandaan kwamen. Daarom beschrijft zij hoe de ontwikkeling van de plantage is geweest, waaronder de transformatie naar de EBG.
Negatief en positief
Echter, de samenwerking met de kerk werd destijds puur uit eigenbelang aangegaan. “De afschaffing van de slavernij naderde en de plantage-eigenaren zochten naar manieren om de tot slaaf gemaakten in toom te houden”, legt ze uit.
Ondanks dat de negatieve aspecten overheersten, was er ook een positief punt en dat is het netwerk dat de kerk tot stand bracht. “Het begon met een kerk, maar het heeft zich ontwikkeld tot een hele gemeenschap binnen een plantage.”
De tweede lezing over de rijke geschiedenis van de kerk vond zondag in de EBG Haaglanden Kerk van Den Haag plaats. Op 4 februari doet ze de Koningskerk der EBG in Amsterdam aan om haar verhaal te doen.
Sandie is acht jaar (2013- 2021) voorzitter van plantage La Prosperité geweest, een jaar directeur van het Surinaamse Rode Kruis (2011-2012) en drie jaar (2017-2020) directeur Cultuur op het ministerie van Onderwijs, Wetenschap en Cultuur.