23 Januari 2024
00:00Regering wilde geen ’transparantie’
Abop-fractieleider Obed Kanapé heeft de regering maandag tijdens de begrotingsbehandeling opgeroepen met onmiddellijke ingang het mennonieten-project te stoppen. Er is volgens de politicus te veel ruis over deze zaak die de maatschappelijke discussie beheerst en overheerst. Andere assembleeleden hebben de regering om duidelijkheid gevraagd en opgeroepen de behandeling van grondaanvragen die mogelijk verband houden met de beoogde landbouwactiviteiten van de doopsgezinden te staken.
Tekst Ivan Cairo
Beeld still
NDP-fractieleider Rabin Parmessar heeft de indruk dat personen te midden van de onduidelijkheid rond het mennonieten-initiatief gigantisch veel meer grond hebben aangevraagd dan wat de mennonieten nodig zouden hebben. Het grootste gevaar komt volgens Parmessar van die groep die misbruik maakt van de mennonieten-kwestie om hun slag te slaan. Hij overhandigde grondaanvragen (totaal 560.000 hectare) van vijf stichtingen die zijn opgericht door dezelfde persoon aan de leiding van het parlement.
“Wij zijn voor dialoog, transparantie en afstemming. Echter, de regering heeft daar, vanaf het begin, nooit voor gekozen en dat is een slechte zaak”
Ruud Souverein
Dat er zoveel ruis en commotie is ontstaan, komt volgens een vertegenwoordiger van de mennonieten door de regering die volgens hem geen transparantie wilde. Terwijl verschillende ministers en Ruud Souverein, de vertegenwoordiger van de mennonieten in Suriname, bij diverse gelegenheden hebben aangegeven dat de doopsgezinden geen grond van de overheid zullen krijgen en dat ook niet wensen, blijkt anders uit stukken die opduiken. Onder meer bereidverklaringen waarvan afschriften zijn gestuurd naar het ministerie van Landbouw, Veeteelt en Visserij en het kabinet van de president.
Minister Dinotha Vorswijk van Grondbeleid en Bosbeheer (GBB) heeft vorige week in het parlement verklaard dat zij geen grondaanvragen ten behoeve van de mennonieten heeft gezien of afgehandeld. Nu blijkt dat de bewindsvrouw vorig jaar bereidverklaringen ten behoeve van deze groep heeft getekend. Dit wordt beaamd door Souverein van Terra Invest Suriname & Guyana, het bedrijf dat de belangen van deze doelgroep in Suriname behartigt. Hij distantieert zich van grondaanvragen die door andere partijen zijn gedaan.
Heksenjacht
In een filmpje dat viraal is gegaan, wijst Souverein enkele mennonieten op een figuratieve kaart waar bereidverklaringen zijn uitgegeven. “Ik had dat filmpje al gezien en ik weet ook waar het over gaat. Het is een uitleg over de aanvraag van voorbij Witagron, waarvan GBB heeft aangegeven dat het niet als één aanvraag ma worden behandeld, maar dat het perceel in stukken van minder dan vijfhonderd hectare moet worden gezien”, verklaart hij tegenover de Ware Tijd.
Souverein vervolgt: “De kaart die ik mijn handen heb gaat daarover. Uiteindelijk is het dus niet behandeld als één aanvraag, maar als meer dan zeventig aanvragen. Niet zo gek voor een perceel van 35.194 hectare als je het verdeelt in stukken van minder dan vijfhonderd hectare. Ik kan het zelf niet anders zien dan dat het een heksenjacht is van een op hol geslagen menigte. Nogmaals uiteindelijk is er slechts één bereidverklaring ontvangen en zijn we met het project aldaar gestopt.”
De Terra Invest-vertegenwoordiger voegt eraan toe dat de stappen die moeten worden ondernomen om een bereidverklaring tot een beschikking te maken niet zijn ondernomen en ook niet zullen worden ondernomen. “De bereidverklaring vervalt dan automatisch.”
Onmiddellijk stopzetten
De informatie over de mennonieten-kwestie die de samenleving heeft en wat de regering verkondigt, verschilt dermate van elkaar vindt Kanapé, dat dit project onmiddellijk dient te worden gestopt. “Hoe meer we erover praten, hoe groter die verwarring wordt. … We vragen van de regering, onze regering, om dat van de mennonieten vanavond, nu, stop te zetten”, stelde de Abop-fractieleider in het parlement.
Hij voegde eraan toe dat het initiatief met de beste bedoelingen kan zijn genomen, maar vanwege de ontstane ruis is het volgens hem het beste om dit voor het moment te parkeren en de initiatiefnemers uit te leggen waarom dat besluit is genomen. Zodra dat is gebeurd, is deze kwestie geen onderdeel meer van de maatschappelijke discussie en kunnen regering en samenleving zich concentreren op de belangrijke zaken die moeten worden aangepakt, zoals verbetering van onderwijs, gezondheidszorg en veiligheid. “Let’s put an end to this. Dan a keba”, stelde Kanapé. Hij vindt dat de samenleving te veel tijd en energie verspilt met deze discussie. “Als Suriname zegt ‘we willen ze niet, dan willen we ze niet’. Dat is ons goed recht”, aldus de politicus.
‘Show’
NDP-fractielid Melvin Bouva hield Kanapé tijdens een interruptie voor dat het een minister uit zijn partij is die de bereidverklaring ten behoeve van mennonieten heeft getekend. Indien de Abop-fractieleider van oordeel is dat deze groep niet moet worden geaccommodeerd zou hij dit alvast intern in de Abop aan de orde moeten hebben gebracht “en geen show in DNA moeten opvoeren”. Bouva: “We zijn moe van de shows die worden gemaakt.”
Hij riep Kanapé op in zijn partij op te treden tegen wat hij niet goed vindt. Volgens hem is niet alleen het vraagstuk rond de mennonieten duister, maar wordt de verwarring gebracht door de wijze waarop het grondbeleid wordt uitgevoerd door Kanapés partijgenoot minister Vorswijk. Bouva wees daarbij op verschillende projecten waar op dubieuze wijze gronden zijn uitgegeven. “Daar zijn niet de mennonieten in aanmerking gekomen, maar collega’s van de Abop-fractieleider”, stelde de NDP’er.
Grondenrechten
Ook Abop-fractielid Renet Wahki maakt zich druk om de perikelen rond de komst van de doopsgezinden. Hij vroeg zich af of zijn bezorgdheid over de vermeende gronduitgifte aan mennonieten terecht is. De volksvertegenwoordiger uit het uiterste zuiden van Suriname gaf, evenals NPS-assembleelid Patricia Etnel, aan de indruk te hebben dat assembleeleden de regering moeten bedelen om informatie over grond die Surinamers toebehoort.
Wahki: “Wat gebeurt er precies in het binnenland? Wat is het beleid dat door de regering wordt gehanteerd ten aanzien van de gronden die na aanname van de wet Collectieve rechten van inheemsen en tribale volken aan de bewoners van het gebied zal toebehoren?” De Abop-parlementariër vroeg zich af of de regering nog op meer rechtszaken tegen de staat zat te wachten.
Geen transparantie
Non-transparantie zijdens de regering is volgens Souverein de basis van de ontstane situatie. “Direct na de toestemming van de regering hebben wij ten zeerste gepleit voor een gezamenlijke bijeenkomst voor pers en samenleving. Ik denk dat we het ook daarna zeker meer dan tien keer hebben voorgesteld. Wij zijn voor dialoog, transparantie en afstemming. Echter, de regering heeft daar, vanaf het begin, nooit voor gekozen en dat is een slechte zaak”, stelt hij.
Souverein voegt eraan toe dat dergelijke grote projecten alleen doeltreffend kunnen worden ingevoerd met goed overleg en transparantie. De bedoeling van het project is dat doopsgezinden uit enkele Latijns-Amerikaanse landen zich in Suriname komen vestigen en zich op grote schaal gaan bezighouden met agrarische productie.