Femicide

KORT VÓÓR DE jaarwisseling werd de Surinaamse samenleving opgeschrikt door een ernstig geweldsmisdrijf in de relationele sfeer. Een jongeman ontnam op gruwelijke wijze de vrouw met wie hij een liefdesrelatie had het leven, vermoordde daarbij ook hun eenjarig zoontje en maakte vervolgens zichzelf van kant.

Drie dagen na de intrede van het nieuwe jaar werd de samenleving weer geconfronteerd met een geval van femicide, de ergste vorm van geweld tegen vrouwen. Een man mishandelde nabij Fort Zeelandia een vrouw, schoot op haar met een vuistvuurwapen en pleegde vervolgens zelfmoord.

Hoeveel gevallen van vrouwenmoord zich het afgelopen jaar hebben voorgedaan, zal mogelijk binnenkort door het Korps Politie Suriname aan de samenleving worden meegedeeld. Maar elk geval is er één te veel.

Geweld tegen vrouwen is een wereldwijd probleem dat zich uit in veel verschillende vormen. Grofweg zijn er vier categorieën te onderscheiden: fysiek, seksueel, emotioneel en economisch geweld. De meest extreme vorm van geweld tegen vrouwen is femicide: de moord op een vrouw omdat ze een vrouw is.

In de meeste gevallen is de dader een partner of ex-partner en kan het een gevolg zijn van voortdurend huiselijk geweld. Het komt ook voor dat er geen relatie is tussen de vrouw en de dader en soms gaat aan de moord seksueel misbruik vooraf.

Steeds weer wanneer deze schokkende incidenten zich voordoen laaien er vooral op sociale media discussies op hierover. Niet zelden wordt de blaam gelegd bij het slachtoffer die “de red flags had moeten zien of te lang in een gewelddadige relatie is gebleven” wat ze uiteindelijk met haar dood heeft moeten bekopen.

Hoewel bij tijd en wijlen door niet-gouvernementele organisaties en overheidsinstanties enige aandacht wordt gegeven aan huiselijk geweld en de aanpak daarvan, zal er veel meer moeten worden gedaan om dit probleem te beteugelen. Preventieve aanpak zou in het onderwijs, dus op school, kunnen beginnen. Gerichte voorlichting en begeleiding van jongens die tegen meisjes fysiek geweld gebruiken zal op een structurele wijze moeten worden aangepakt.

Ook de rol van mannen bij de aanpak van dit vraagstuk moet nadrukkelijker worden. Bestrijding van geweld tegen vrouwen is geen vrouwenzaak, maar een zaak van mannen én vrouwen, een zaak van de totale samenleving.

Destijds begon toenmalig ambassadeur Henry MacDonald met de ‘He for She’-campagne die was gericht op bewustwording van mannen over geweld tegen vrouwen. Die initiatieven dienen weer te worden opgepakt, geïntensiveerd en uitgebreid. Aanpak van femicide moet nu meer dan ooit hoog op de agenda van zowel de overheid als het maatschappelijke middenveld worden geplaatst.