‘Samoa-overeenkomst creëert mogelijkheid voor uitgebreidere samenwerking met EU’

Suriname heeft samen met andere landen van de Organisatie van Afrikaanse landen en die in het Caribisch Gebied en de Stille Oceaan (OACPS) de Samoa-overeenkomst tussen de OACPS en de Europese Unie (EU) getekend. Deze verbintenis voor ontwikkelingssamenwerking tussen de EU en voormalige koloniën van Europese landen vervangt het in 2020 verlopen Cotonou-akkoord.

Beeld Bibis

Voor Suriname tekende ambassadeur Gilbert van Lierop en namens de EU Pilar Cancela Rodríguez, staatssecretaris voor Internationale Samenwerking van Spanje. “Het is voor ons een grote eer dat de overeenkomst eindelijk kan worden ondertekend tijdens het Spaanse voorzitterschap van de raad, na jarenlange voorbereiding aan beide kanten. De nieuwe overeenkomst zal beide partijen helpen de mondiale uitdagingen samen beter aan te pakken en de komende twintig jaar de wederzijdse samenwerking op een breed scala aan aspecten versterken, van klimaat tot vrede en veiligheid. Deze moeilijke tijd vraagt om gezamenlijke mondiale actie en een multilaterale aanpak”, zei Rodríguez.

Partnerschap

Het nieuwe akkoord heeft betrekking op onderwerpen als duurzame ontwikkeling en groei, mensenrechten en vrede en veiligheid. Rodríguez stelde dat de nieuwe overeenkomst laat zien dat zeer grote en diverse groepen landen het eens kunnen worden over concrete stappen om hun partnerschap te verdiepen en zo een gezamenlijke toekomst op te bouwen. Het algemene doel van de overeenkomst van Samoa die op 1 januari 2024 ingaat, is het versterken van politieke en financiële partnerschappen, het afstappen van de donor-ontvangerrelatie en te geraken tot een gelijkwaardig partnerschap tussen partijen.

Ambassadeur Van Lierop noemde de ondertekening een historisch moment omdat de relatie van de OACPS en de EU uit de jaren vijftig dateert. Het ligt volgens hem in de bedoeling dat met deze nieuwe overeenkomst de samenwerking met de EU effectiever, succesvoller en gemoderniseerd wordt. Hierdoor zal Suriname samen met de EU-partners uitdagingen op het gebied van mensenrechten, democratie en bestuur, vrede en veiligheid, klimaatverandering, handel, duurzame economische groei en migratie aangaan, terwijl de sociale cohesie wordt bevorderd.

Hulp aan Suriname

De Samoa-overeenkomst biedt in de nabije toekomst nieuwe mogelijkheden om dialoog met partners en belanghebbenden in de EU en de landen van de OACPS te versterken door de samenwerking verder uit te breiden. De EU zal de komende jaren geld ter beschikking stellen voor OACPS-lidstaten om klimaatverandering tegen te gaan, de groene energietransitie te bewerkstelligen en de duurzame ontwikkelingsdoelen te helpen realiseren.

Momenteel wordt een Bospartnerschap programma ter waarde van 22 miljoen euro met Suriname uitgevoerd. Via verscheidene capaciteitsversterking programma’s, zoals het landbouwprogramma Committee Linking Entrepreneurship, Agriculture Development en het ‘Mining and Minerals’-mijnbouwprogramma, worden miljoenen euro’s aan technische assistentie door de EU aan Suriname gegeven.

Tijdens de onderhandelingen was Suriname hoofdverantwoordelijk voor het onderwerp ‘milieu en duurzaam beheer van natuurlijke hulpbronnen’. “De Samoa-overeenkomst kan een katalysator vormen voor hervorming van de internationale ontwikkelingsbanken, zodat deze eindelijk beginnen te werken voor de landen in ontwikkeling”, aldus Van Lierop.

Ze vormt volgens hem de grondslag voor de Europese Investering Bank om met Suriname samen te werken en biedt de basis voor de regelmatige dialoog die Suriname met de EU voert. “Ook creëert ze de mogelijkheid voor uitgebreidere samenwerking van Suriname met de EU”, benadrukte Van Lierop.

(lees verder onder de foto)

Platform

Naast de algemene overeenkomst, de zogenoemde Foundation Agreement, zijn er drie regio-specifieke protocollen getekend die afgestemd zijn op de behoeften van de regio’s Afrika, het Stille Oceaangebied en het Caribisch Gebied.

Jutta Urpilainen, commissaris voor Internationale Partnerschappen, hoofdonderhandelaar van de EU en medeondertekenaar van de overeenkomst namens de EU, merkte op dat “onze lange reis tot een succesvol einde is gekomen met de ondertekening van de Samoa-overeenkomst”. Het zal volgens haar een gemoderniseerd raamwerk bieden om de betrekkingen met de grootste groep partnerlanden nieuw leven in te blazen en een platform te bieden voor dialoog en coördinatie om samen de huidige uitdagingen het hoofd te bieden.

Urpilainen: “Wij zullen er alles aan doen om de collectieve kracht van onze vier regio’s te benutten. De EU en haar lidstaten hebben – als Team Europa – ambitieuze investeringspakketten gelanceerd in het kader van Global Gateway in alle drie de regio’s en we streven ernaar deze pakketten ten uitvoer te leggen.”

Josep Borrell, hoge vertegenwoordiger voor Buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, voerde aan dat de Samoa-overeenkomst meer dan de helft van de VN-leden, afkomstig uit vier continenten, samen rond gedeelde prioriteiten en belangen bijeen brengt. “We stappen definitief af van de oude paradigma’s en instrumenten die de EU met de meeste van die landen verbonden, in win-winpartnerschappen die geschikt zijn voor de huidige wereld. Op een moment waarop het multilateralisme in gevaar is, opent het feit dat zoveel landen samen kunnen komen en het eens kunnen worden over het bundelen van hun krachten om mondiale uitdagingen het hoofd te bieden, een deur voor optimisme.”